Page 12 - Lykos Dergisi

1.4 Lydia’da Din Lykos Dergisi
1.4 Lydia’da Din

Çok tanrılı bir dine sahip olan Lydler’in Phrygler’deki gibi dinin en önde gelen öğesi
Kuvava ÇadoıkyltaanarnııllıabnirKdyibneelesayhainpio“lBanüyLüykdlAern’ain” iPdhirvyeglbeur’desekkii vgeibki ödkinlüin Aennaödnodleu gtaenlernıçaösğıensai
LKyudviaavüalkaedsıiynldaeaennılaanzıKndyabnelMe .yÖan. i2.“bBiünyyüıklınAinkai”nciidiyavreısbınudeasnkibevrei ktaöpkınlüıldAığnıaddüoşlüuntüalnürrı.çasına
Lydia ülkesinde en azından M.Ö. 2. bin yılın ikinci yarısından beri tapınıldığı düşünülür.

Manisa yakınlarında ve Sipylos (Sipil) dağının kuzeydoğu etekleri üzerine oyulmuş
oturan aMnaatnainsarıçyaakkıanblaarrıtnmdaasıvbeuSniupnyleons (iySiipkial)nıdtıadğıırn.ıTn aknurzıçeayndıonğSuaerdteeksl’eteri Müz.Öer.in6e. oyyüuzlymıluınş
oorttuarlaanrınadnaa btaünyrüıçkabkirabtaaprtımnaağsıı bbuulnuunnuyeonrdiyui. kHaennıütızdıyr.erTiasnarpıçtaannaınmSayaardnebs’utetaMpı.nÖa.k,6.Syarüdzeysı’ltıen
eolretaglaerçıinridlambişüymüekrmbeirr tbaiprınsuanğaı kbu(tlaunnruıylaorradaud. aHkeandüaznyaneriyesra)pütaznearminaeyiaşnlenbmu itşapkıanbaakr,tmSaarsdınedsa’tne
tealneıngıerç.irMilm.Öiş. m55e0rmyeırllabriırnsauntaarkih(lteannernılabrau asduankakadüanzearninydeerk)iüzkearbianretmişalelanrmdaiş aknaabatratnmrıaçsaındİoann
dtaünzıennırin. dMe .bÖir. t5a5p0ınayğılılnaröınnaüntdareihalyeanketna bduurmsuankatkadüırzevreinHdeekroi dkoatobsa’ratmgaölraer;daMa.Öna. 4ta9n9rıyçıalınİdoan
Pdeürzselnerinedkearbşiır dtaüpzıennalğenınenönIoünnidae Aayyaakktlaandmuarmsıaskıtraadsıınr dvae SHaerdroeds oytıoksı’laıpgyöareğ;mMal.aÖn.ır4v9e9 yyöılrıensdeal
tPaenrrsılçeareKkuavraşvıad’yüaze(nKleynbeenle’Iyoen)iaaiAt tyaapkınlaankmdaasıorstıardaasınndkaaldSıarrıldıer.s9 yıkılıp yağmalanır ve yöresel
tanrıça Kuvava’ya (Kybele’ye) ait tapınak da ortadan kaldırılır.9

Lydia kralları eski Yunan tanrılarına karşı da büyük ilgi duyuyorlardı ve Krallar,
Delphoi LveydiDaidkyramllaa’rdıaeksikiAYpuonllaonn ta(nmrüılzairğınina, ksaarnşıatdına, baütyeüşikn,ilggiündeuşyiunyovrelarşdiıirvine Ktarnarlılsaır),
tDapeılnpahkoliarviele DEipdhyemsoas’d(aEkfies)AAportlelomnis’(imniüz(aiğvicnı,lığsıann,ahtıany,vaantelaşriınn,, agyünveeşionkçvueluğşuiinrintantraınçraıssıı))

ztaepnıgniankalarmr ialğeaEnplahreasobsoğ(uEyfoesrl)aArdrıtehmatitsa’Kibnauitn(kuaınvlacyırlaıınğnııdns,aırnhaaDygveoraçlnealkayrtıeınn, daey Svaerdoeksç’utelukğuutnsatnaannrıçüanslıü)

tzaennrgıçinalaarrdmaanğbainrliaArartbeomğiu(yAorrtleamrdiıshSaatrtdaibenuen)uonlayraankı bsiılrianigyeorrçdeuk.t1e0n de Sardes’te kutsanan ünlü

tanrıçalardan biri Artemi (ArKteomçisHSoarlddiienngeY) oölnareatkimbilKinuiyrourdluu.1B0 aşkanı,

Lydler’ce Artimu olarak adlandırılan Artemis’in Sardes’te büyük bir sunağı vardı.

Apollon vLeyAdlretre’mceis’AinrtiymanuıSosalıaryarıa,nkbaÖazdmelnaenLrdyıMrdıliaa.n’KlıAOorlÇtdeum’ğaius’tsienöşyeSlkeankrdeüenrs’Beteadkebkrühiyozüs.kybaniri sDuinoanğyısovsa’rudnı.

(AöpnocelloşnaravbeınA,rsteomnrias’binitkyialenrıinsı,rha,aybaatzınenvLe yödlüiam’lüınoltdaunğrıusı)sööynleemnelni bBirakykehreossayhainpitirD.1i1onHyastotas’buun
t(aönnrcıeüşçalrüasbüınnü, nsoLnyradibaithkaillekrıinnı,nhadyinastıenl vineaönlıüşlmarüınnıtaynörnıseıt)tiöknleermi ldiübşiürnyüelreebislairh.i1p2tiAr.y11rıHcaatLtaebvus
(tZaneruıs;üçtalünsrıülnarüınn kLryadlıi,ayhaağlmkıunrıntadnirnıssıe)l, Sinaanntaışsla(rmıneızayrölanreıtntikkloerrui yduücşuüsnuü),leLbailmir.e1t2ruAs y(rDıceamLeteevr;s
m(Zeevussi;mtlaenrrinılavreınaknrnaelıs,eyvagğimsinuirntatannrırsıçı)a,sSı)avnetasM(amrveizdaarl(agrüınnekşortaunyruıcsıu)sug)ib, iLtaamnreıtrvuest(aDnreımçaeltaerra;
tmapeıvnsıimmlevrainr viedia.nnSearsdeevsg’itseikniinütnalnürıçAasrıt)emveisMTaravpiıdnaağ(ıg’ünnıneş ytaanprıımsıı)ngaibKi traonisroı svedtöannerımçainladrea
btaapşılnanımdığıvasröyliedni.ceSsiarodlseas’dteakgi ünüünmlüüzAerkteamlınistılaTraı pkıanlaağnı’tnapınınayka,pMım.Öın.a3.KyrüoziysoılsdadHöenleemniisntdike
dböanşleamndinığdıesböayşlelanncmesıiş,olRsaomdaa gdüönnüemmüinzee kgaellıinntdıliağriınkdaelansotnapşınekakli,nMi a.Ölm. ı3ş.tıyr.üzSyoınldraalaHrıeliesneisbtiikr
kdiölinseemyeinddöenübşaüşmlanümsaışğ,laRnommışatırd.ö13nemine gelindiğinde son şeklini almıştır. Sonraları ise bir
kiliseye dönüşümü sağlanmıştır.13

9 http://usak.yereltarih.com/bagis-antik-lidya-kenti

11119111121303120hKhhAhhKAtettketttkttttpiuiupplppl:rr1:s/1:sg/g/:/9:9/a//a/u2w/2lw/lsa3a232wawl;l0;p0kpwHw0Ha.0ay0as.0as.eslsn,ln,aaraasfsefnrnrm.m.dl1dg1gtia2uaia2ussn3rzen3zeienexnhxlplp.i1i1scsee9.o9.dwdw8m8iio3to3ti/ir,or,obddsnsnap.p..9.9goror0ie0ersr–sg–sg-s9a/s9/.t.5nt5ccrrto/o/iemkems-sl/s/si2ad2a0yy0ys1as1//1-1aka//beb00ono33utu//i1t1t--00aa/r/rltltyye1eddmm2iiaaii-s-sv-v-teteee--mlmlyydpdplllleeeerr//
Lykos Dergisi