Page 24 - Lykos Dergisi

Lykos Dergisi

meskenlerindeki çeşitliliğe bir bakış sağlarlar. Bu Lidya evlerinde bazıları MÖ yedinci yüzyıl
yapıları gibi tek odalıdır. Bunlar ticari işlevlerini ima edecek şekilde pazar yeri olarak
adlandırılmıştır, fakat basit pişirme kapları, ağırşaklar ve diğer ev eşyaları bunların konut
olabileceklerini düşündürmektedir. Aslına bakılırsa, antik çağda konutlar ile ticari/endüstriyel
mekânlar arasında ayrım yaparken dikkatli olmak gerekir. Birçok durumda insanlar ayrı
işliklerde çalışmak yerine evlerinde çalışmışlardır. Sardes ve diğer yerlerde olduğu gibi,
evlerde hafif endüstriyel faaliyetler ile ticarete ayrılmış mekânlar aynıdır.47 Şehir suları
dışındaki bu alanın ticari karakteri sur içindeki evlere kıyasla daha önde olabilir, ama henüz
kanıtlanmamıştır. MÖ altıncı yüzyıl gibi daha geç bir tarihe ait evler nispeten küçük ve
basittir. Şehir surları içindeki evlerin sadece bir kısmı kazılmıştır, fakat Pers tahribi bu evleri
buluntularla dolu bırakmıştır ve mimarileri ile muhtevalarının çok iyi korunmuş olması
sayesinde, Kroisos’un saltanatı altında yaşayan sıradan Lidyalıların günlük yaşamlarına
fevkalade detaylı bir bakış atabiliyoruz. Tek odalı evlerin aksine, bunlar bir avlu etrafında
düzenlenmiş özel işlevleri olan odalara sahiptir. Pişirme ve üretim için farklı mekânlar
mevcuttur, ama başka açıklamalar getirmek de mümkündür. Duvarlar taş temel üzerine kerpiç
ile yapılmıştır. Evlerin tabanları sadece topraktan ibarettir, ama şehir merkezine yakın bir evin
(daha geç tarihli tiyatronun altında) taş döşeli ve kireçtaşı sütunlu bir odası bulunmaktadır.

Bunlar varlıklı bir meskene işaret etmeKktaedtkirı.lOardıanladraknerpDiçoldauyvıarlardaki ince uzun pencereler
vasıtasıyla aydınlatılmaktadKır.oOç dHaloarlddainngbYiriönndeetpimencKeruelreurdluenBikaiştkaanensıi, korunmuştur, ama

çoğu duvar günümüze bu kadar yüksek gelememiştir. Evlerin büyük bölümü Herodotos’un

aktardığı gibi (5.101) sazlaSrlaayöırntüÖlümolemraMlıy.dıK. OKiÇrem’aitltieçşaetkılkarüsrıreaddaenrivza.tandaşlar için çok

pahalı olmalıydı ve kullanımları muhtemelen seçkinlerin evleri ile kralı ve dini yapılarla
sınırlıydı.48 Evlerin belki de farklı pişirme usullerine göre kullanılan birkaç mutfağı olabilir.
Mutfak aletleri bir hayli standartlaşmıştır: yüksek tutamaklı küresel pişirme kapları ayakların
üzerine yerleştirilmekte ve ocağa koyularak kömürle ısıtılmaktaydı. Kaba keramikten imal
edilmiş “ekmek tepsileri” muhtemelen ekmekleri ve belki başka yemekleri pişirmek için
kullanılmaktaydı. Günümüz aşçısına yabancı gelmeyecek diğer mutfak aletleri arasında
süzgeçler, havanlar ve havanelleri ve demir rendeler yer almaktadır. Birçok evde et çevirmek
için demir şişler bulunmuştur. Bunlar diğer çağdaş Yunan evlerine göre Lidya evlerinde daha
yaygındır. Bu durum Lidyalıların komşularından daha fazla et tükettiği anlamına gelebilir,
fakat en yaygın besin maddeleri arpa, nohut, buğday, sarımsak gibi hububatlar ve bitkilerdi.
Bunların yanmış kalıntıları birçok evde ortaya çıkarılmıştır. Çarklar ve su ya da hayvan

47 Hanfmann 1980, 103; Hanfmann 1983, 72–3. 24
48 Ramage 1978; Hanfmann 1983, 26–33.
Lykos Dergisi